De complexiteit van het hedendaagse conflict: een overzicht van belangrijke gebeurtenissen na dag 1388

Operaties en gevechten op het slagveld

Volgens Oekraïense bronnen hebben de strijdkrachten delen van de niet betrokken stad Kupiansk heroverd en Russische troepen daar omsingeld. Tijdens een bezoek aan de regio prees president Volodymyr Zelenskyy de militaire operatie en benadrukte dat deze diplomatiek versterkend werkt voor Oekraïne.

In een video is Zelenskyy te zien in een vesting, staand vóór een bord met de naam van Kupiansk. Hij benadrukte het belang van het behalen van frontdoelstellingen om diplomatieke successen te kunnen boeken.

Oekraïense drones troffen twee Russische olieplatforms in de Kaspische Zee, waaronder de Filanovsky en Korchagin boorplatforms, eigendom van Lukoil. De aanval op de Filanovsky, dat deel uitmaakt van Ruslands grootste Kaspische olieveld, vond plaats kort voordat Oekraïne haar campagne opvoerde om Russische olie- en gasproductie te verstoren.

Daarnaast berichtte Oekraïne over een gezamenlijke operatie met lokale weerstandsgroepen gericht op twee Russische schepen die wapens en militaire uitrusting vervoerden in de Kaspische Zee. Exacte datums werden niet bekendgemaakt.

Tevens richtte Oekraïne een aanval op een grote Russische olieraffinaderij in Yaroslavl, gelegen noordoost van Moskou. Volgens bronnen uit de industrie was de productie van de raffinaderij tijdelijk stilgelegd.

Rusland viel Oekraïense havens aan, waaronder Chornomorsk en Odessa, waarbij drie Turkse schepen beschadigd raakten. Onder de getroffen schepen was ook een civiel schip dat voedselvoorraden vervoerde.

Moskou dreigde eerder om Oekraïne volledig van de zee af te snijden als vergelding voor het gebruik van maritieme drones bij aanvallen op de zogenaamde ‘schaduw-vloot’ tankers, vermoedelijk bedoeld voor olie-export.

Verder verwoestte Rusland energie-infrastructuur in de regio Odessa, waarbij branden ontstaken en meerdere gemeenschappen zonder elektriciteit kwamen te zitten. De Russische defensie meldde dat het 90 Oekraïense drones boven het land en de Zwarte Zee had uitgeschakeld.

De luchthaven Sheremetyevo in Moskou schortte haar vertrekkende vluchten op wegens de drone-aanvallen, terwijl in Tver, op 181 km afstand, zeven personen gewond raakten door de incidenten.

Diplomatieke inspanningen en vredesinitiatieven

Turkije riep op tot een spoedstop van het conflict na aanvallen op Oekraïense havens door Rusland, waarbij onder meer schepen met voedsel werden beschadigd. Zo onderstreepte Ankara de risico’s voor de maritieme veiligheid in de Zwarte Zee en stelde voor om aanvallen op navigatie- en energie-infrastructuur te suspenden om verdere escalatie te voorkomen.

President Recep Tayyip Erdoğan ontmoette zijn Russische collega Vladimir Poetin en opperde dat een beperkte wapenstilstand, vooral rondom energiecentrales en havens, voordelen zou kunnen bieden.

Tevens kwam een internationale groep van adviseurs uit Oekraïne, Europa en de Verenigde Staten bijeen om de posities te coördineren rond mogelijke vredesvoorstellen. Rustem Umerov, hoofd van het Oekraïense onderhandelingsdelegatie, bevestigde dat er gewerkt wordt aan een gezamenlijke aanpak.

De Oekraïense premier, Yulia Svyrydenko, meldde dat bij de bijeenkomst onder meer Jared Kushner en Steve Witkoff van de VS aanwezig waren, naast leiders van de Wereldbank en BlackRock. Oekraïne zet zich in voor een rechtvaardige en duurzame vrede door samenwerking met internationale financiële instellingen.

President Donald Trump stelde dat een door de VS voorgestelde economische zone in het door Oekraïne gecontroleerde oosten van Donbas haalbaar is, nadat Washington die optie had voorgesteld als compromis tussen Oekraïne en Rusland.

Verder is men nog bezig met het afstemmen van een gezamenlijke positie voor een vredesakkoord dat garanties voor de veiligheid van Oekraïne bevat, inclusief een wapenstilstand waarin de Amerikaanse onderhandelaars bereid zijn om met Rusland tot overeenstemming te komen.

Volgens Yury Ushakov, adviseur voor het buitenlands beleid van de Kremlin, blijft een wapenstilstand alleen mogelijk als Oekraïne uit het hele Donbas vertrekt en het gebied onder controle van de Russische Nationale Garde wordt gebracht. Zonder onderhandelingen, stelt hij, zal Rusland volledige controle krijgen over dat gebied door militaire middelen.

Sancties en economische maatregelingen

De Europese Unie heeft overeenstemming bereikt over het onbeperkt invrieren van 210 miljard euro aan Russische staatsbezittingen in Europa, wat een grote belemmering voor het gebruiken van dit kapitaal ter ondersteuning van Oekraïne zou wegnemen. Deze maatregel voorkomt dat landen zoals Hongarije en Slowakije zich aan de freeze kunnen onttrekken, waardoor de EU het geld mogelijk niet terug kan sturen naar Rusland.

De Russische centrale bank heeft echter gesteld dat de plannen van de EU illegaal zijn en zich het recht voorbehouden om alle beschikbare middelen in te zetten ter verdediging van Russische belangen. Daarnaast heeft ze een rechtszaak aangespannen tegen Euroclear, een financiële instelling uit Brussel die veel van de bewaarde activa beheert, in een rechtbank in Moskou.

Vóór de goedkeuring van de freeze had Hongarije officieel protest aangetekend tegen het zogenoemde ‘onwettelijke’ besluit van de EU, dat de Russische activa voor onbepaalde tijd zou bevriezen. Premier Viktor Orban liet weten dat deze beslissing de Unie schade zou toebrengen en dat Hongarije zich zal inspannen om een wettelijk correcte situatie te herstellen.

Internationale betrekkingen en veiligheidszorgen

De Noord-Koreaanse leider Kim Jong Un heeft een ontvangstceremonie bijgewoond voor de 528e Regiment van Ingenieurs van het Koreaanse Volksleger, dat terugkeerde uit Rusland na een missie van 120 dagen. Hij prees de soldaten voor hun heldhaftige gedrag en massahelderheid tijdens hun uitzending.

De Duitse overheid heeft de Russische ambassadeur opgeroepen vanwege een aanzienlijke toename van hybride activiteiten zoals desinformatie, spionage, cyberaanvallen en sabotage. Het Duitse ministerie van Buitenlandse Zaken maakte bekend dat de activiteiten nauwlettend worden gevolgd en dat er maatregelen zullen worden genomen indien nodig.