Toespraak op Nieuwjaarsavond en de verwachtingen voor de toekomst

De Russische president Vladimir Putin heeft verklaard dat Rusland ervan overtuigd is de oorlog in Oekraïne te zullen winnen. Deze uitspraak deed hij tijdens zijn jaarlijkse televisietoespraak op Nieuwjaarsavond, bijna vier jaar nadat hij de invasie van het buurland begon. Putin uitte in zijn boodschap het vertrouwen dat de strijd zal resulteren in een overwinning voor Rusland.

Hij riep de Russische bevolking op om de troepen te steunen die in Oekraïne vechten, waar sinds februari 2022 een intensieve en vaak meedogenloze militaire campagne gaande is. Ondanks de verwoestingen en de voortdurende gevechten, blijft de uitkomst van het conflict onzeker. Putin benadrukte dat het Russische volk en de strijdkrachten in een positiever klimaat geloven, hoewel diplomatieke onderhandelingen en gevechten op de grond nog altijd voortduren.

Historische context van de jaarlijkse toespraak

De toespraak kwam 26 jaar nadat Boris Yeltsin, de voorganger van Putin, onverwacht zijn aftreden aankondigde tijdens zijn eigen nieuwjaarsboodschap. Die gebeurtenis markeerde de overdracht van de macht aan Putin, die destijds net was aangesteld als premier na maanden van voorzitterschap door Yeltsin. Sindsdien heeft Putin het land in zijn beeld hervormd en enkele belangrijke referenties gemaakt naar de Sovjet-dictator Josef Stalin, waarbij hij tevens pogingen heeft ondernomen om de periode van onderdrukking en nationale humiliatie na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie in 1991 te minimaliseren.

Zijn beleid heeft geleid tot een harde militaire aanpak in verschillende regio’s, waaronder de verwoesting van de onafhankelijke republiek Tsjetsjenië, de invasie van Georgië en de steun aan het Syrische regime van Bashar al-Assad, dat later viel na uitgebreide bombardementen in opstandige gebieden.

Internationale zorgen over de konfliktuitbreiding

Europa uitte bezorgdheid dat het conflict tussen Rusland en Oekraïne mogelijk zou kunnen uitbreiden naar andere delen van het continent. Er is vooral angst dat de oorlog zich kan verspreiden naar de Russische grensgebieden of dat er verdere escalaties zullen plaatsvinden.

Recentelijk heeft het Russische ministerie van Defensie een video vrijgegeven die de supposedly neergaande drone toont, waarvan wordt beweerd dat deze betrokken was bij een aanval op een van Putin’s verblijven in Novgorod, in het noordwesten van Rusland. Oekraïne ontkent elke betrokkenheid en beschuldigt Rusland ervan de aanval te hebben gefabriceerd om verdere agressie te rechtvaardigen. Rusland heeft aangekondigd een strengere houding aan te nemen in de vredesonderhandelingen met de Verenigde Staten, ten gevolge van de vermeende aanval, die door Moskou wordt bestempeld als een terroristische daad.

Volgens de Russische autoriteiten werd de aanval voorkomen doordat 91 drones door de luchtverdediging werden neergeschoten en bleef Putin’s residentie onaangetast. De beelden tonen een beschadigde drone die in de sneeuw ligt, en een getuigenverklaring van een lokale inwoner uit Roshchino.

Deze vermeende aanval riep reacties op van de Verenigde Arabische Emiraten, India en Pakistan, die hun bezorgdheid uitten. Oekraïne reageerde opnieuw door deze claims te verwerpen en te beschuldigen dat ze bedoeld waren om de aandacht af te leiden van de daadwerkelijke situatie. Westerse bondgenoten van Oekraïne hebben de Russische beweringen met scepsis bekeken.

Nieuwe aanvallen in Oekraïne en militaire situatie

Op woensdag meldden Oekraïense functionarissen dat er zes mensen gewond waren geraakt bij Russische drone-aanvallen in de nacht, gericht op appartementen en het energienetwerk in de zuidelijke stad Odesa. Onder de gewonden bevonden zich een peuter en twee andere kinderen. Daarnaast beschadigden de bombardementen vier gebouwen in de stad. Het energiebedrijf DTEK liet weten dat twee energievoorzieningen ernstig beschadigd zijn en dat het herstel van de infrastructuur enige tijd in beslag zal nemen.

Tezelfdertijd berichtten Russische media dat de strijdkrachten in de regio’s Sumy en Kharkiv verder oprukken, met het doel het zogenaamde buffergebied te vergroten tegen 2026. Volgens de Russische legerleiding zijn er verdere uitbreidingen gepland, onder bevel van Putin. Kiev verwierp het concept van de bufferzone, dat bedoeld zou zijn om Oekraïense strijdkrachten verder weg te houden van de Russische grens, en ziet het als een middel voor Rusland om dieper door te dringen in Oekraïens grondgebied.